do początku mapa serwisu kontakt  
Czytelnia » Coś więcej o książkach
Stanisław Gabański, Dobrze! Zapiski kleryka-żołnierza (1965–1967)

Stanisław Gabański, Dobrze! Zapiski kleryka-żołnierza (1965–1967), wstęp i opracowanie Józef Marecki, AVALON, Kraków 2013, ss. 326.

ISBN 978-83-7730-089-3

 

Szczególnym fenomenem polityki wyznaniowej PRL-u była praktyka powoływania kleryków do wojska. Zresztą praktyka selektywna, zależna od stopnia niezależności lokalnego biskupa – co już pokazuje, że nie chodziło o obronność, ale o inne cele. Jakie?

Bez wątpienia służba wojskowa alumnów seminariów duchownych wpisywała się w plan ich ateizacji, a poprzez to – w plan ateizacji społeczeństwa. Rzecz jasna, w katolickiej Polsce były to zamierzenia ambitne, a ich wynik niepewny. Tym niemniej przez z górą dwie dekady (1955–1979) próbowano tej metody.

Klerycy w służbie poborowej byli poddawani już to prymitywnej propagandzie, już to najróżniejszym „świeckim" pokusom, które miały zachwiać ich wyborem drogi życiowej. Celowo poddawano ich towarzystwu „eksów" (czyli byłych księży), aranżowano spotkania z młodymi kobietami, utrudniano odbywanie praktyk religijnych, ograniczano kontakt z rodziną i z seminarium duchownym, z którego pochodzili.

Była to nie tylko twarda szkoła życia, ale i skuteczne testowanie ich powołania. Ci młodzi ludzie, poddani takie próbie, musieli też znaleźć w sobie (i w zespole, który tworzyli) nadzwyczajną siłę oporu.

Pamiętnik Stanisława Gabańskiego, seminarzysty z Tarnowa, opisuje życie kleryka-żołnierza w latach 1965–1967, czyli w okresie kulminacji antykościelnej polityki ekipy Gomułki. Jest więc, dodatkowo z tego powodu, cennym źródłem do badania historii polityki wyznaniowej PRL-u.

 

SPIS TREŚCI

Józef Marecki, Katolicy polscy pod rządami komunistów
Piotr Bunar, Stanisław Gabański (1946–1968)
Nota edytorska
Stanisław Gabański, Dobrze! Zapiski kleryka żołnierza (1965–1967)
Aneks, Wykaz kleryków żołnierzy odbywających służbę wojskową w Brzegu w JW 2697/4446 w latach 1965–1967
Bibliografia
Indeks osobowy
Indeks nazw geograficznych